Evlilik birliği sona geldiğinde, tarafların tüm konularda uzlaşması halinde süreci büyük oranda hızlandıran yöntemlerden biri olan anlaşmalı boşanma, belirli hukukî şartlarla mümkündür. Bir boşanma avukatı ile çalışmak, bu şartların tam olarak anlaşılması ve doğru şekilde uygulanması açısından büyük avantaj sağlar. Bu yazıda, anlaşmalı boşanmanın hangi şartlarla mümkün olduğu, ne gibi adımlar içerdiği ve dikkat edilmesi gereken hususları detaylı biçimde ele alıyoruz.
Anlaşmalı Boşanma Nedir?
Anlaşmalı boşanma, eşlerin evliliği bitirme kararını birlikte alması ve boşanmanın tüm sonuçları (nafaka, mal paylaşımı, tazminat, varsa çocukların velayeti ve kişisel ilişki düzeni gibi) üzerinde mutabakata varması durumunda mahkemeye birlikte başvurdukları boşanma biçimidir. Bu durumda yargı süreci, çekişmeli boşanmaya kıyasla çok daha kısa sürer ve taraflara büyük kolaylık sağlar.
Hukuki Dayanak ve Temel Şartlar
Bu boşanma türü, Türk Medeni Kanunu’nun 166/3. maddesiyle düzenlenmiştir. Bu düzenlemeye göre, bazı temel şartların varlığı aranır. Bu koşullardan başlıcaları şunlardır:
Evliliğin En Az Bir Yıl Sürmüş Olması
Anlaşmalı boşanma açılabilmesi için evliliğin resmi olarak en az bir yıl boyunca devam etmiş olması gerekir. Bu süre, eşlerin evliliğin doğal akışını yaşama imkânı bulmuş olması ve acele edilmiş boşanmalardan kaynaklanan koruma ihtiyacını azaltmak amacıyla konmuştur.
Tarafların Boşanma Konusunda Tam Anlaşmış Olması
Eşlerin yalnızca boşanmak konusunda değil, boşanmanın tüm hukuki sonuçları üzerinde de anlaşmış olmaları gerekir. Bu, mal paylaşımı, nafaka, varsa müşterek çocukların durumu ve kişisel ilişki düzenini de kapsar. Eğer bu hususlardan biri hakkında anlaşma yoksa süreç, çekişmeli boşanmaya dönüşebilir.
Dava Açılması veya Davayı Kabul Etme
Anlaşmalı boşanma için ya eşler birlikte dava açmalı ya da bir eşin açtığı boşanma davasını diğer eş kabul etmelidir. Bu şart, tarafların iradesinin serbestçe ortaya konduğu şeklinde değerlendirilir.
Hakim Tarafların İradelerinin Serbestçe Açıklanmış Olduğuna Kanaat Getirmeli
Mahkeme duruşma sırasında tarafları dinler ve iradelerinin baskı altında olmadığına, beyanlarının özgür şekilde verildiğine dair kanaat oluşturmalıdır. Aynı zamanda protokoldeki düzenlemelerin tarafların ve varsa çocukların yararına uygun olup olmadığı denetlenir.
Protokolün Hazırlanması ve Usul Adımları
Şartlar sağlandıktan sonra eşler aralarında bir “anlaşmalı boşanma protokolü” hazırlarlar. Bu protokolde mal paylaşımı, nafaka, tazminat, velayet ve kişisel ilişki düzeni gibi hususlar yer alır. Hazırlanan protokol dava dilekçesine eklenir. Usul açısından dikkat edilmesi gereken başlıklar şunlardır:
- Dilekçenin görevli aile mahkemesine sunulması.
- Usul harç ve giderlerin yatırılması.
- Tarafların duruşmaya katılarak taraf iradesini bizzat ifade etmesi.
Eksik veya hukukî açıdan yetersiz bir protokol, davanın reddine ya da sürecin uzamasına yol açabilir.
Süreç Avantajları ve Dikkat Edilecek Hususlar
Anlaşmalı boşanma, şartlar eksiksiz sağlandığında genellikle tek celsede sonuçlanan, zaman ve maliyet açısından daha avantajlı bir seçenek olur. Ama dikkat edilmesi gereken önemli noktalar vardır:
- Şartlardan birinin olmaması halinde süreç çekişmeli boşanmaya dönüşebilir.
- Mal paylaşımı, kapsamlı değerleme gereken varlıklar içeriyorsa, basit bir protokolden öte detaylı değerlendirme gerekebilir.
- Nafaka, tazminat ve velayet gibi sonuçların net biçimde karara bağlanması ileride hukuki anlaşmazlık riskini azaltır.
- Tarafların duruşmaya katılmaması ya da protokolde eksik imza olması, anlaşmalı boşanmayı aksatabilir.
Anlaşmalı boşanma, eşlerin boşanma kararını birlikte ve bilinçli olarak aldıkları durumlarda, hukuki süreci sadeleştirip hızlandıran bir çözüm sunar. Ancak bu çözümden faydalanabilmek için yukarıda belirtilen şartların tam olarak sağlanması gerekir. Özellikle bir boşanma avukatı ile çalışmak; protokolün hukukî açıdan sağlam hazırlanması, dava açma usulünün doğru yürütülmesi ve hak kayıplarının önlenmesi açısından büyük değer taşır. Bilgiyle ilerleyin, haklarınızı bilin ve süreci doğru şekilde yönetin.
Avukat Ataol Ertuğrul GÜRLEK, İstanbul’da faaliyet gösteren Gürlek Avukatlık ve Danışmanlık Bürosu’nun kurucusudur. Özellikle boşanma ve aile hukuku alanında uzmanlaşmış olup; anlaşmalı ve çekişmeli boşanma davaları, velayet, nafaka, mal paylaşımı ve tazminat süreçlerinde müvekkillerine hukuki destek sunmaktadır.
Mesleki çalışmalarında güncel mevzuat, Yargıtay içtihatları ve uygulamadaki gelişmeleri esas alan Av. Ataol Ertuğrul GÜRLEK, her dosyayı somut olayın özelliklerine göre değerlendirerek şeffaf, güvenilir ve sonuç odaklı bir avukatlık anlayışı benimsemektedir. Blog içeriklerinde paylaşılan bilgiler, hukuki bilgilendirme amacı taşımakta olup, alanında uzman bir boşanma avukatının mesleki deneyimine dayanmaktadır.